top-image.png
Indywidualna Specjalistyczna Praktyka Lekarska
lek. med. Jerzy Skotnicki
Ginekolog - Położnik, Cytolog
Asystent Prywatnego Szpitala Położniczo-Ginekologicznego Ujastek

tel. kom. (0) 506 670 083
os. Słoneczne 11 (ul. S. Żeromskiego 11), Kraków-Nowa Huta
Z księgi gosci
Bennyfaree
fluoxetine 20 mg
więcej...
Ostatnio dodane:

Karmienie dziecka - najlepsze jest mleko mamy

Od kiedy Twój maluszek pojawił się na świecie, pragniesz zapewnić mu najlepszą ochronę i harmonijny rozwój. Wiesz, że najlepszym pokarmem dla dziecka w pierwszych miesiącach życia jest Twoje mleko. Wyjątkowo lekkostrawne, zawiera doskonale przyswajalne składniki odżywcze w najlepszych dla niemowlęcia proporcjach.
Maluszek karmiony piersią do ukończenia 6 miesięcy nie musi dostawać żadnych dodatkowych pokarmów i napojów. Wszystko, czego potrzebuje, by zdrowo rosnąć, rozwijać się i aktywnie poznawać świat, dostaje w mleku mamy.

Ogólne zasady karmienia

  • Kluczowym elementem jest wygodna pozycja mamy.
  • Miejsce do karmienia powinno być spokojne i ciche. W takim pomieszczeniu mama i dziecko powinni się czuć swobodnie.
  • W czasie karmienia zaleca się częstą zmianę pozycji karmienia – dzięki temu obszary gruczołów piersiowych będą jednakowo silnie stymulowane.

Alergia

Alergia jest nadmierną reakcją układu immunologicznego. Nasz układ immunologiczny chroni nas przed drobnoustrojami, np. bakteriami i wirusami, które mogą być dla nas szkodliwe. Alergia rozwija się wówczas, gdy układ immunologiczny nadmiernie reaguje na substancję, która w normalnych warunkach jest nieszkodliwa.
Taką nieszkodliwą substancję, która może powodować alergię, określa się mianem alergenu. Znanych jest wiele rodzajów alergenów, m.in. pyłki i niektóre rodzaje pokarmów, np. orzeszki ziemne lub białko mleka krowiego.

U osób z alergiami występują różne objawy, od wysypek skórnych do kataru. Objawy te nie są spowodowane przez sam alergen, ale przez niepożądaną, nadmierną reakcję układu immunologicznego na kontakt z nim. Od wyprysku do astmy: każdy okres życia ma typowe objawy alergii.

Możliwych jest wiele objawów alergii, w tym wyprysk, astma, katar sienny oraz alergia pokarmowa. W okresie niemowlęcym najczęściej występują wyprysk oraz alergie pokarmowe, astma często rozwija się w wieku przedszkolnym, a katar sienny w wieku szkolnym.

Takie przejście od jednego typu alergii do następnego zwane jest „marszem alergicznym”. U niemowląt z historią występowania tej choroby w rodzinie wyprysk jest często jej pierwszą manifestacją, która w późniejszych okresach życia ewoluuje w kierunku innych schorzeń o podłożu alergicznym.

Alergie stanowią obciążenie dla Ciebie i Twego dziecka.

Alergia może być trudnym doświadczeniem dla całej rodziny. Chociaż zwykle nie zagraża życiu, może powodować u dziecka dyskomfort i ból.
W przypadku wyprysku skóra swędzi, rozwijają się w niej stan zapalny i podrażnienie, które mogą utrudniać zasypianie. Jeśli dziecko nie może spać, oznacza to często, że i Ty nie będziesz mogła odpocząć. Ponadto opieka nad dzieckiem z alergią może być kosztowna, gdyż konieczne będzie kupowanie specjalnych leków oraz zgłaszanie się na wizyty lekarskie częściej, niż wynika to z kalendarza regularnych kontroli i badań.

Co trzeci noworodek znajduje się w grupie wysokiego ryzyka rozwoju alergii.

Alergie wykazują skłonność do występowania rodzinnego.

Jest to związane z tym, że geny dziecka, przekazywane przez rodziców, są istotnym czynnikiem wpływającym na ich rozwój. W przypadku malucha, którego rodzic ma objawy alergii, ryzyko jej rozwoju jest dwukrotnie wyższe, zaś jeśli oboje rodzice zmagają się z tą chorobą – aż czterokrotnie większe. Uważa się, że w Europie co trzeci noworodek jest w grupie wysokiego ryzyka rozwoju alergii.

Alergia może się rozwinąć nawet u dzieci bez rodzinnego wywiadu alergii.

Chociaż występowanie objawów alergii u członków rodziny istotnie zwiększa prawdopodobieństwo rozwoju tej choroby u dziecka, w grupie ryzyka mogą się znajdować nawet dzieci urodzone w rodzinach nieobciążonych alergiami. W rzeczywistości ponad połowa dzieci z alergią ma rodziców, którzy nie mają objawów alergii. Dzieje się tak dlatego, że istotną rolę w jej rozwoju odgrywają także czynniki środowiskowe (pozagenetyczne). Najważniejsze z nich to powtarzająca się ekspozycja na alergen we wczesnym dzieciństwie oraz ekspozycja na dym tytoniowy. Natomiast niektóre czynniki, np. karmienie piersią oraz prawidłowa mikroflora jelit, korzystnie wpływają na pracę układu immunologicznego, przez co wspomagają ochronę przed alergią.

Najlepsza ochrona to karmienie piersią.

W okresie niemowlęcym dzieci są szczególnie wrażliwe na alergeny pokarmowe, np. białka zawarte w mleku krowim. Dlatego w pierwszych 6 miesiącach życia zaleca się wyłącznie karmienie piersią. Poprzez stymulowanie i delikatne „trenowanie” układu immunologicznego mleko matki w naturalny sposób zmniejsza wrażliwość dziecka na alergeny. Niemowlęta karmione wyłącznie piersią zwykle rzadziej cierpią na alergie niż dzieci otrzymujące mleko modyfikowane dla niemowląt zawierające pełne białko mleka krowiego.

Jak chronić swoje dziecko, kiedy nie można karmić piersią?

Niestety nie wszystkie dzieci są karmione piersią. Z myślą o maluszkach, które nie mogą być tak karmione, naukowcy i pediatrzy opracowali proces modyfikacji białka mleka krowiego, który polega na jego hydrolizie.

Dzięki temu Twoje dziecko w znacznie mniejszym stopniu jest narażone na występowanie objawów alergii. Powstałe białka określa się mianem białek zhydrolizowanych (lub białek H.A.).

Kiedy wprowadzać mleko modyfikowane

Karmienie piersią jest dla dziecka najlepszym sposobem karmienia dziecka. Są jednak sytuacje, kiedy mama wprowadza do diety dziecka mleko modyfikowane jako jedyne pożywienie lub jako uzupełnienie karmienia piersią. Lekarz pediatra jest najwłaściwszą osobą, która mogłaby doradzić odpowiednie mleko dla malucha. Najlepsza sytuacja w doborze konkretnego mleka dla dziecka jest wtedy, kiedy maluch dobrze toleruje mleko przeznaczone dla zdrowych dzieci i wraz z wiekiem dziecka można wprowadzać kolejne jego warianty.

Niestety, nie zawsze wprowadzenie do diety dziecka mleka modyfikowanego jest zwieńczone sukcesem. Oprócz wyzwania związanego z zaakceptowaniem przez dziecko butelki, większym problemem mogą okazać się problemy brzuszkowe związane z nie w pełni rozwiniętym i przystosowanym do trawienia innego niż mleko mamy pokarmu. Dobór odpowiedniego mleka powinien nie tylko zniwelować problemy małego brzuszka, ale jednocześnie sprzyjać prawidłowemu wzrostowi i rozwojowi dziecka.
Najczęstsze problemy brzuszkowe występujące u maluchów to:

Kolka

Maluszek nagle zaczyna płakać o regularnych porach (zazwyczaj popołudniami), pręży się, podkurcza nóżki i ma wzdęty brzuszek. Niestety na taki płacz nie pomagają tradycyjne metody – podanie piersi, przewinięcie, utulenie.

Żeby łagodzić dolegliwości, należy stosować „delikatny masaż” antykolkowy, który pomoże usunąć dokuczliwe gazy, pamiętać o odbiciu nałykanego powietrza po karmieniu, przy karmieniu sztucznym – po konsultacji z lekarzem można zastosować mleko modyfikowane specjalnie dostosowane dla dzieci z tego rodzaju problemami.

Mleko przeznaczone dla dzieci cierpiących na kolki powinno mieć w swoim składzie obniżoną zawartość laktozy, zhydrolizowane białko, które jest łatwiej trawione. Dodatkową zaletą takiego mleka będzie dodatek bakterii np. z rodzaju L. reuteri oraz kwasów tłuszczowych DHA i ARA, które są niezbędne w diecie dziecka.

Ulewanie

Ulewanie po karmieniu jest naturalnym objawem związanym z niedojrzałością zwieraczy przełyku. Dziecko najczęściej ulewa zaraz po jedzeniu, ale zdarza się, że nawet w trakcie ssania piersi. Ważne, by dobrze przybierało na wadze.

W przypadku ulewania, po nakarmieniu dziecka warto przytrzymać je w pozycji pionowej, co pomaga w „odbiciu”, po nakarmieniu warto ułożyć malca na jednym lub drugim boku, aby w przypadku ulania dziecko nie zakrztusiło się pokarmem. Natomiast przy karmieniu sztucznym po konsultacji z lekarzem można sięgnąć po mleko modyfikowane oznaczone symbolem AR.

Mleko to oprócz łatwiej strawnego, hydrolizowanego białka powinno mieć w swoim składzie zagęstnik, np. skrobię ziemniaczaną, która zapewnia gęstnienie pokarmu w żołądku i zmniejszenie ilości i częstotliwości ulewań. Dodatkową zaletą takiego mleka będzie dodatek bakterii np. z rodzaju L. reuterii oraz takich składników mineralnych jak cynk i selen, które dodatkowo wspomagają naturalny system odpornościowy dziecka.

Biegunki

Gdy Twoje dziecko ma biegunkę i jest karmione naturalnie powinno dostawać dużą ilość płynów, aby zapobiec odwodnieniu, a jednocześnie wspomóc regenerację korzystnej mikroflory jelitowej. Dodatkowo karmienie piersią, w tym trudnym dla dziecka momencie daje poczucie bezpieczeństwa i troski ze strony mamy.

Dzieci karmione mlekiem modyfikowanym powinny nadal mieć kontynuowane podawanie dotychczasowego mleka. W przypadku, gdy biegunki są związane z nietolerancją laktozy lekarz może zalecić podawanie dziecku odpowiedniego mleka bezlaktozowego.

Biegunki, niezależnie od przyczyny z jakiej powstają (rotawirusy, zatrucia pokarmowe, infekcje bakteryjne) mogą powodować duże spustoszenie w niedojrzałym jeszcze przewodzie pokarmowym dziecka. Ważne jest więc, aby po takiej chorobie dziecko przez jakiś czas dostawało mleko bezlaktozowe, niezależnie od tego, jakie wcześniej mleko, z zawartością tego cukru prostego tolerowało.

Po ostrych biegunkach dochodzi bowiem często do znacznego uszkodzenia lub zubożenia korzystnej mikroflory jelitowej. Ona po części jest odpowiedzialna za „wsparcie” procesu trawienia laktozy. Bakterie pro biotyczne, zasiedlające przewód pokarmowy trawią ten cukier na dwa cukry- glukozę i galaktozę, które następnie są wykorzystywane przez organizm dziecka.

Nietolerancja laktozy jest jednak zjawiskiem występującym u małych dzieci bardzo często. Nieumiejętność organizmu do trawienia laktozy powoduje, że cukier ten, zamiast być strawiony zaczyna fermentować, a objawem tego są bolesne gazy w brzuchu dziecka. Mogą one mieć problem z wydostaniem się, a prze to uciskając narządy wewnętrzne powodują silny ból. Rozwiązaniem tego problemu może być wprowadzenie do diety dziecka mleka zastępczego, które nie zawierają tego cukru lub bakterii pro biotycznych, które wspomogą układ pokarmowy w trawieniu laktozy.

Mleko to powinno być nie tylko ważnym w diecie dziecka źródłem płynów, ale być jednocześnie lekkostrawne oraz nie zawierać w swoim składzie laktozy. Dodatkową zaletą tego mleka będzie obecność ważnych w diecie dziecka kwasów tłuszczowych omega 3 i 6 oraz nukleotydów, które wspierają odbudowę nabłonka jelitowego po ostrych biegunkach.

Karmienie po cięciu cesarskim

Najczęstszymi niekorzystnymi zjawiskami związanym z urodzeniem dziecka drogą cięcia cesarskiego jest opóźnione karmienie piersią i niewłaściwa kolonizacja przewodu pokarmowego. Przewód pokarmowy, co może wydawać się dziwne, jest siedliskiem ogromnej liczby bakterii, które jeżeli są korzystne - „przyjazne” dziecku spełniają niezwykle istotną rolę przede wszystkim w ochronie przed zakażeniami, w tym sepsą. U dzieci, które są karmione naturalnie w przewodzie pokarmowym dominują bifidobakterie. Tylko poród drogami naturalnymi, przechodzenie dziecka przez kanał rodny matki, kontakt „skóra do skóry” (matki i dziecka) bezpośrednio po urodzeniu oraz bezpośredni kontakt siary (pierwszego mleka matki) z jama ustną i przewodem pokarmowym noworodka umożliwia dostanie się tych korzystnych bakterii do organizmu dziecka.

Korzystna flora bakteryjna przewodu pokarmowego gwarantuje prawidłową syntezę niezbędnych witamin, ochronę przed zakażeniami wywołanymi przez chorobotwórcze patogeny i prawidłowy rozwój jelitowego układu chłonnego. Natomiast jej brak doprowadza do zwiększenia zachorowalności nie tylko w okresie noworodkowym ale także w okresie niemowlęcym i wieku późniejszym. Często opóźnione u matki wydalanie siary po cięciu cesarskim jak i odwlekanie pierwszego karmienia piersią dzieci urodzonych tą drogą powoduje inną, niekorzystną kolonizację przewodu pokarmowego. Jej odległe skutki badali naukowcy szwedzcy, którzy wykazali zwiększony odsetek astmy i zakażeń przewodu pokarmowego u dzieci powyżej 1 roku życia.

Najlepszą ochroną dla noworodka jest karmienie piersią, co pozwala na budowanie korzystnej mikroflory jelitowej z przewagą bifidobakterii. W sytuacji kiedy mama nie może karmić piersią, po konsultacji z pediatrą warto sięgnąć po mleko modyfikowane zawierające aktywne kultury bifidobakterii , takie jak w mleku mamy (Bifidus BL).

Pozycje do karmienia piersią

Ogólne zasady:

  • Kluczowym elementem jest wygodna pozycja mamy.
  • Miejsce do karmienia powinno być spokojne i ciche.

W takim pomieszczeniu mama i dziecko powinni się czuć swobodnie. W czasie karmienia zaleca się częstą zmianę pozycji karmienia – dzięki temu obszary gruczołów piersiowych będą jednakowo silnie stymulowane.

Pozycja „zwykła”, „klasyczna”

Jest najbardziej popularna wśród karmiących. Mama, siedząc wygodnie, powinna ułożyć poduszkę pod plecami, aby „wymusić” wyprostowanie kręgosłupa, a tym samym go odciążyć. Dziecko przytulone do mamy „brzuch do brzucha”, a jego głowa spoczywa na łokciu mamy, ewentualnie na specjalnej poduszce ułatwiającej karmienie. Ucho, ramię i biodro dziecka powinny tworzyć jedną linię. Nos i broda dziecka mają się stykać z piersią matki.

Pozycja „spod pachy”

Dziecko leży biodro do biodra mamy. Mama, siedząc wygodnie, przytrzymuje ręką głowę dziecka, dzięki czemu może je szybko i poprawnie przystawić do piersi. Szczególnie polecana dla mam uczących się karmienia piersią, po cięciu cesarskim, przy dużych piersiach, płaskich brodawkach. Zalecana również przy karmieniu wcześniaków, dzieci chorych oraz leniwych.

Pozycja „na leżąco”

Ułatwia karmienie, szczególnie w nocy. Poduszka ułożona pod głową mamy, dziecko przytula się do mamy „brzuch do brzucha”, jego głowa ułożona jest tak, że może objąć otoczkę ustami. Pielucha czy kocyk ułożone pod plecami dziecka stabilizują jego boczne ułożenie.

<< wstecz   dalej >>

Powyższy artykuł przeznaczony jest do celów dydaktycznych i jest kompilacją wiedzy zgromadzonej podczas wieloletniego doświadczenia, cytatów z artykułów umieszczonych na innych stronach internetowych, w periodykach drukowanych oraz na wykładach i prezentacjach wygłaszanych na konferencjach medycznych. Jednocześnie zaznaczam, że nie roszczę sobie praw autoskich do powyższego artykułu.

Tą stronę odwiedziło już
7440739 osób