top-image.png
Indywidualna Specjalistyczna Praktyka Lekarska
lek. med. Jerzy Skotnicki
Ginekolog - Po│o┐nik, Cytolog
Asystent Prywatnego Szpitala Po│o┐niczo-Ginekologicznego Ujastek

tel. kom. (0) 506 670 083
os. S│oneczne 11 (ul. S. »eromskiego 11), Krakˇw-Nowa Huta
Z ksi─Ögi gosci
Kinga
Bardzo dzi─Ökujemy za prowadzenie ci─ů┼╝y. Bywa┼éo r├│┼╝nie z samopoczuciem, Ale mimo wszystko okres
wiŕcej...
Ostatnio dodane:

Zapobieganie zaka┼╝eniom perinatalnym paciorkowcami grupy B

Zapobieganie zaka┼╝eniom perinatalnym paciorkowcami grupy B Aktualne (2002) wytyczne Centers for Disease Control and Prevention

Infekcje pochwowe stanowi─ů istotne zagro┼╝enie dla ci─ů┼╝y ze wzgledu na mozliwo┼Ť─ç spowodowania infekcji jaja p┼éodowego oraz przedwczesnego odp┼éyni─Öcia w├│d p┼éodowych.Najcz─Östszym izolowanym drobnoustrojem by┼éy Streptococ- cus agalactiae, Gardnerella vaginalis, oraz Staphylococcus epidermidis.

Paciorkowce grupy B (group B streptococcus - GBS) sta┼éy si─Ö w latach 70. XX wieku w USA g┼é├│wn─ů przyczyn─ů zaka┼╝e┼ä i zgon├│w noworodk├│w. W pierwszych opisach serii przypadk├│w ┼Ťmiertelno┼Ť─ç wynosi┼éa nawet 50%. W badaniach klinicznych przeprowadzonych na pocz─ůtku lat 80. stwierdzono, ┼╝e stosowanie antybiotyk├│w podczas porodu u kobiet, w przypadku kt├│rych mog┼éo doj┼Ť─ç do przeniesienia zaka┼╝enia na noworodki, zapobiega wyst─ůpieniu jawnej postaci choroby w 1. tygodniu ┼╝ycia dzieci (tzn. wczesnej posocznicy noworodk├│w). Dzi─Öki wsp├│lnemu wysi┼ékowi lekarzy, badaczy, towarzystw naukowych, grup rodzic├│w oraz publicznej opieki zdrowotnej American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) i Centers for Disease Control (CDC) w roku 1996, a American Academy of Pediatrics w roku 1997 opracowa┼éy zalecenia dotycz─ůce ┼Ťr├│dporodowej profilaktyki zaka┼╝e┼ä perinatalnych GBS.

W wytycznych tych zalecano stosowanie jednej z dw├│ch metod prewencji: pierwszej - opieraj─ůcej si─Ö na ocenie ryzyka i drugiej - wykorzystuj─ůcej mikrobiologiczne badania przesiewowe. Lekarze stosuj─ůcy pierwsz─ů z metod kwalifikuj─ů do ┼Ťr├│dporodowej chemioprofilaktyki kobiety, u kt├│rych stwierdzaj─ů jeden z nast─Öpuj─ůcych czynnik├│w ryzyka wczesnej postaci choroby: por├│d przed 37. tygodniem ci─ů┼╝y, temperatura cia┼éa w czasie porodu >=38┬░C lub czas, jaki up┼éyn─ů┼é od p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych, wynosz─ůcy >=18 godzin. W przypadku drugiej metody zaleca si─Ö wykonywanie bada┼ä mikrobiologicznych pochwy i odbytnicy u wszystkich ci─Ö┼╝arnych kobiet pomi─Ödzy 35. a 37. tygodniem ci─ů┼╝y. Dodatni wynik badania stanowi wskazanie do podawania antybiotyk├│w w czasie porodu. R├│wnie┼╝ stwierdzenie GBS w moczu (niezale┼╝nie od stosowanej metody) w czasie ci─ů┼╝y albo fakt urodzenia wcze┼Ťniej dziecka, u kt├│rego rozwin─Ö┼éa si─Ö wczesna posta─ç choroby, jest wskazaniem do profilaktyki antybiotykowej w czasie porodu.

Zaka┼╝enia okresu noworodkowego oraz zaka┼╝enia zwi─ůzane z ci─ů┼╝─ů

GBS s─ů przyczyn─ů ci─Ö┼╝kiej inwazyjnej choroby u noworodk├│w. W wi─Ökszo┼Ťci przypadk├│w zaka┼╝enie u noworodk├│w rozwija si─Ö w 1. tygodniu ┼╝ycia; okre┼Ťlane jest w├│wczas jako wczesna posocznica noworodk├│w. P├│┼║na posta─ç choroby pojawia si─Ö u noworodk├│w po 1. tygodniu ┼╝ycia, przy czym do wi─Ökszo┼Ťci zaka┼╝e┼ä dochodzi w pierwszych 3 miesi─ůcach. U noworodk├│w z inwazyjn─ů postaci─ů choroby stwierdza si─Ö zwykle posocznic─Ö lub zapalenie p┼éuc, rzadziej natomiast zapalenie opon m├│zgowo-rdzeniowych, zapalenie szpiku kostnego lub ropne zapalenie staw├│w. Kolonizacja GBS dr├│g rodnych, zwykle bezobjawowa, mo┼╝e doprowadzi─ç w czasie ci─ů┼╝y do zaka┼╝enia wewn─ůtrzmacicznego drog─ů wst─Öpuj─ůc─ů. Zaaspirowanie zaka┼╝onego p┼éynu owodniowego przez p┼é├│d mo┼╝e by─ç przyczyn─ů zgonu wewn─ůtrzmacicznego, zapalenia p┼éuc w okresie noworodkowym lub posocznicy. Do zaka┼╝enia noworodka mo┼╝e doj┼Ť─ç r├│wnie┼╝ w czasie porodu poprzez kontakt, ale zwykle w tych przypadkach nast─Öpuje tylko kolonizacja sk├│ry oraz b┼éony ┼Ťluzowej i nie rozwijaj─ů si─Ö objawy og├│lne.

U ci─Ö┼╝arnych kobiet zaka┼╝enie narz─ůd├│w p┼éciowych GBS przebiega najcz─Ö┼Ťciej bezobjawowo. Zaka┼╝enia uk┼éadu moczowego GBS wik┼éaj─ů 2-4% ci─ů┼╝. Powa┼╝niejszymi powik┼éaniami zaka┼╝enia tymi bakteriami u kobiet w ci─ů┼╝y lub w po┼éogu s─ů zapalenie b┼éon p┼éodowych, zapalenie b┼éony ┼Ťluzowej macicy, posocznica i rzadko zapalenie opon m├│zgowo-rdzeniowych. Niezwykle rzadko dochodzi do zgonu kobiety wskutek zaka┼╝enia GBS zwi─ůzanego z ci─ů┼╝─ů.

Kolonizacja GBS Przew├│d pokarmowy jest naturalnym rezerwuarem GBS i prawdopodobnie ┼║r├│d┼éem kolonizacji pochwy. GBS prawie nigdy nie wyst─Öpuj─ů w pochwie u dziewczynek, ale ju┼╝ nieco cz─Ö┼Ťciej stwierdza si─Ö je w p├│┼║nej fazie dojrzewania. GBS wyst─Öpuj─ů w pochwie lub odbytnicy u oko┼éo 10-30% ci─Ö┼╝arnych kobiet. Kolonizacja mo┼╝e mie─ç charakter przej┼Ťciowy, przewlek┼éy lub przerywany. Obecno┼Ť─ç GBS w pochwie w czasie porodu grozi wyst─ůpieniem wczesnej posocznicy u noworodk├│w, a do transmisji wertykalnej dochodzi przede wszystkim po rozpocz─Öciu porodu lub p─Ökni─Öciu b┼éon p┼éodowych. Natomiast kolonizacja GBS we wczesnej ci─ů┼╝y nie jest czynnikiem predykcyjnym posocznicy noworodk├│w. Wykonanie posiewu z pochwy i odbytnicy w kierunku GBS w zaawansowanej ci─ů┼╝y pozwala zidentyfikowa─ç kobiety, u kt├│rych istnieje ryzyko przeniesienia zaka┼╝enia na rodz─ůce si─Ö dziecko.

Jak wynika z klasycznych bada┼ä epidemiologicznych przeprowadzonych w latach 80., kolonizacja GBS w zaawansowanej ci─ů┼╝y zwi─Öksza ponad 25-krotnie ryzyko wczesnej posocznicy noworodk├│w wywo┼éanej przez te bakterie w por├│wnaniu z ryzykiem u kobiet, u kt├│rych wynik badania mikrobiologicznego by┼é ujemny. Badania przesiewowe pozwalaj─ů na zidentyfikowanie ci─Ö┼╝arnych kobiet - kandydatek do ┼Ťr├│dprodowej chemioprofilaktyki, zmniejszaj─ůcej cz─Östo┼Ť─ç przeniesienia zaka┼╝enia z matki na rodz─ůcy si─Ö p┼é├│d, co wykazano w badaniach nad cz─Östo┼Ťci─ů kolonizacji GBS u noworodk├│w oraz wyst─Öpowaniem wczesnej posocznicy. Z masywn─ů kolonizacj─ů GBS (okre┼Ťlan─ů jako dodatni wynik hodowli bezpo┼Ťredniej materia┼éu na pod┼éo┼╝u sta┼éym, a nie przesiewu z wybi├│rczego pod┼éo┼╝a bulionowego) u matki zwi─ůzane jest najwi─Öksze ryzyko wczesnej posocznicy noworodk├│w. Za masywn─ů kolonizacj─Ö uznaje si─Ö r├│wnie┼╝ dodatni wynik posiewu z pr├│bki moczu.

Hodowla jako metoda badania przesiewowego w wykrywaniu zaka┼╝e┼ä GBS.Wykazano, ┼╝e dok┼éadno┼Ť─ç przesiewowych bada┼ä prenatalnych zale┼╝y od przestrzegania pewnych zasad, takich jak pobranie pr├│bki we w┼éa┼Ťciwym okresie ci─ů┼╝y, z okre┼Ťlonych region├│w anatomicznych oraz stosowanie precyzyjnych metod mikrobiologicznych. Zaleca si─Ö wykonanie posiewu w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y, poniewa┼╝ zwi─Öksza to czu┼éo┼Ť─ç i swoisto┼Ť─ç identyfikowania kobiet, u kt├│rych GBS b─Ödzie obecny w drogach rodnych w czasie porodu. Pr├│bki nale┼╝y pobra─ç z pochwy i odbytnicy (tzn. po pokonaniu oporu zwieracza odbytu), a nie z szyjki macicy lub tylko z pochwy.

Dodatkowe czynniki ryzyka posocznicy noworodków wywoływanej przez GBS

Opr├│cz kolonizacji GBS dr├│g rodnych ci─Ö┼╝arnej kobiety do czynnik├│w ryzyka wczesnej posocznicy noworodk├│w zaliczono wcze┼Ťniactwo (czas trwania ci─ů┼╝y <37 tyg.), podwy┼╝szon─ů temperatur─Ö cia┼éa w czasie porodu (>=38┬░C) oraz czas, jaki up┼éyn─ů┼é od p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych, wynosz─ůcy >18 godzin. Stwierdzenie tych czynnik├│w by┼éo wskazaniem do ┼Ťr├│dporodowej chemioprofilaktyki. Urodzenie dziecka, u kt├│rego rozwin─Ö┼éa si─Ö posocznica, zwi─Öksza ryzyko wyst─ůpienia tego samego powik┼éania u kolejnego, dlatego te┼╝ w przypadku takich kobiet profilaktycznie stosowano antybiotyki podczas porodu. Natomiast kolonizacji GBS we wcze┼Ťniejszych ci─ů┼╝ach nie uznawano za wskazanie do antybiotykoterapii profilaktycznej w czasie porodu, a tylko do wykonania przesiewowego badania mikrobiologicznego w ka┼╝dej kolejnej ci─ů┼╝y. Kolonizacja GBS jest przej┼Ťciowa, dlatego te┼╝ prognozowanie na podstawie wyniku posiewu wykonanego wcze┼Ťniej ni┼╝ 5 tygodni przed porodem jest zawodne.

Dzia┼éania niepo┼╝─ůdane oraz nieplanowe nast─Öpstwa chemioprofilaktyki

Do niepo┼╝─ůdanych dzia┼éa┼ä i nast─Öpstw chemioprofilaktyki zalicza si─Ö reakcje alergiczne i anafilaksj─Ö, powstanie szczep├│w GBS opornych na standardowe antybiotyki oraz zwi─Ökszenie cz─Östo┼Ťci wyst─Öpowania posocznicy u noworodk├│w wywo┼éanej przez inne drobnoustroje ni┼╝ GBS, w tym r├│wnie┼╝ szczepy oporne na atybiotyki. Ocena tego ostatniego zagadnienia jest najistotniejsza, gdy┼╝ powstawanie szczep├│w niewra┼╝liwych na dost─Öpne antybiotyki obserwuje si─Ö zar├│wno w warunkach szpitalnych, jak i ┼Ťrodowiskowych.

Dotychczas nie potwierdzono istnienia izolat├│w GBS opornych na dzia┼éanie penicyliny lub ampicyliny. Penicylina pozostaje lekiem z wyboru ze wzgl─Ödu na w─ůski zakres dzia┼éania. W przypadku chemioprofilaktyki posocznicy wywo┼éywanej przez GBS, niezale┼╝nie od stosowanego antybiotyku zaleca si─Ö jego do┼╝ylne podawanie, poniewa┼╝ umo┼╝liwia to osi─ůgni─Öcie najwi─Ökszego st─Ö┼╝enia leku w p┼éynie owodniowym.

U kobiet z du┼╝ym ryzykiem anafilaksji zaleca si─Ö natomiast oznaczenie wra┼╝liwo┼Ťci GBS na klindamycyn─Ö oraz erytromycyn─Ö i zastosowanie jednego z tych antybiotyk├│w w przypadku potwierdzenia ich skuteczno┼Ťci. Wankomycyn─Ö stosuje si─Ö tylko u kobiet z nadwra┼╝liwo┼Ťci─ů na penicylin─Ö z du┼╝ym ryzykiem wyst─ůpienia anafilaksji po podaniu antybiotyk├│w beta-laktamowych, u kt├│rych stwierdzono szczepy GBS oporne na klindamycyn─Ö lub erytromycyn─Ö. Stosowanie wankomycyny jest zasadniczo ograniczane ze wzgl─Ödu na powstawanie opornych szczep├│w w┼Ťr├│d bakterii Gram-dodatnich (np. Enterococcus czy Staphylococcus aureus).

Obawy przed zwi─Ökszeniem cz─Östo┼Ťci wyst─Öpowania posocznicy wywo┼éanej innymi bakteriami ni┼╝ GBS lub szczepami GBS opornymi na dzia┼éanie antybiotyk├│w nie s─ů do ko┼äca uzasadnione. Po wprowadzeniu powszechnej chemioprofilaktyki zaka┼╝e┼ä GBS nie stwierdzono zwi─Ökszonej cz─Östo┼Ťci przypadk├│w wczesnej posocznicy wywo┼éanej innymi bakteriami (wszystkie drobnoustroje inne ni┼╝ GBS oraz Escherichia coli - pod wzgl─Ödem cz─Östo┼Ťci drugi po GBS drobnoustr├│j wywo┼éuj─ůcy posocznic─Ö noworodk├│w). Zwi─Ökszona cz─Östo┼Ť─ç wczesnych posocznic noworodk├│w wywo┼éanych opornymi szczepami bakterii zaobserwowana w kilku badaniach nie jest tak du┼╝a, by przewa┼╝a┼éa nad korzy┼Ťciami wynikaj─ůcymi z profilaktycznej antybiotykoterapii w czasie porodu.

Bakteriomocz spowodowany przez GBS u kobiet w ci─ů┼╝y

Stwierdzenie bakteriomoczu spowodowanego przez GBS uznawane jest za wyraz masywnej kolonizacji dr├│g rodnych tymi bakteriami u kobiet w ci─ů┼╝y i wskazanie do ┼Ťr├│dporodowej chemioprofilaktyki. Nie ma natomiast konieczno┼Ťci wykonywania w tych przypadkach badania przesiewowego w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y. Kobiety, u kt├│rych stwierdzono objawowe lub bezobjawowe zaka┼╝enie GBS uk┼éadu moczowego, powinno si─Ö leczy─ç zgodnie ze standardami obowi─ůzuj─ůcymi w chwili rozpoznania, a w czasie porodu nale┼╝y zastosowa─ç chemioprofilaktyk─Ö. Wa┼╝ne, by na ka┼╝dej pr├│bce moczu przesy┼éanej do badania laboratoryjnego zaznaczy─ç, ┼╝e pochodzi ona od ci─Ö┼╝arnej kobiety.

Planowe ci─Öcie cesarskie

GBS mog─ů przenikn─ů─ç przez nieuszkodzone b┼éony p┼éodowe, a planowe ci─Öcie cesarskie (CC) nie zapobiega przeniesieniu zaka┼╝enia od matki do p┼éodu. Mimo i┼╝ istnieje ryzyko transmisji zaka┼╝enia w czasie CC wykonywanego przed rozpocz─Öciem si─Ö porodu i przy zachowanej ci─ůg┼éo┼Ťci b┼éon p┼éodowych, jest ono bardzo ma┼ée. Dlatego te┼╝ ryzyko zwi─ůzane z profilaktycznym stosowaniem antybiotyk├│w mo┼╝e przewy┼╝sza─ç oczekiwane korzy┼Ťci. Nie ma zatem wskaza┼ä do chemioprofilaktyki w takich przypadkach. U kobiet, u kt├│rych planuje si─Ö CC, nale┼╝y natomiast wykona─ç badanie przesiewowe w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y, mo┼╝e bowiem doj┼Ť─ç do rozpocz─Öcia si─Ö porodu lub p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych przed operacj─ů, a w├│wczas chemioprofilatyka jest wskazana. W rzadkich przypadkach, kiedy ci─Ö┼╝arna kobieta lub jej lekarz chc─ů zastosowa─ç profilaktycznie antybiotyki przed planowym CC, nale┼╝y to zrobi─ç w chwili rozpocz─Öcia operacji.

Zagra┼╝aj─ůcy por├│d przedwczesny

Poniewa┼╝ por├│d przedwczesny (przed uko┼äczeniem 37. tyg. ci─ů┼╝y) stanowi wa┼╝ny czynnik ryzyka wczesnej posocznicy noworodk├│w wywo┼éywanej przez GBS, a prognozowanie wyst─ůpienia porodu jest trudne, prowadzenie ┼Ťr├│dporodowej profilaktyki u kobiet z zagra┼╝aj─ůcym porodem przedwczesnym (ZPP) stanowi dla lekarza wyzwanie. Badanie przesiewowe wykonuje si─Ö w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y, jego wyniki mog─ů wi─Öc by─ç niedost─Öpne w chwili zagro┼╝enia porodem przedwczesnym lub przedwczesnego p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych.

W razie braku wyniku badania przesiewowego lub te┼╝ wyst─ůpienia ZPP albo p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych przed 37. tygodniem ci─ů┼╝y u kobiet, u kt├│rych istnieje rzeczywiste ryzyko porodu przedwczesnego (ocenione przez lekarza), w oczekiwaniu na wynik posiewu nale┼╝y stosowa─ç profilaktycznie antybiotyki. U kobiet, u kt├│rych nie wykonano dot─ůd badania przesiewowego, pobiera si─Ö pr├│bki z pochwy i odbytnicy do hodowli, je┼Ťli pozwala na to czas. Nie powinno si─Ö natomiast stosowa─ç chemioprofilaktyki zaka┼╝enia GBS, je┼Ťli wynik badania wykonanego w ci─ůgu ostatnich 4 tygodni jest ujemny lub gdy lekarz ocenia, ┼╝e nie istnieje bezpo┼Ťrednie zagro┼╝enie porodem przedwczesnym. Antybiotyki u kobiet w ci─ů┼╝y nale┼╝y stosowa─ç profilaktycznie tylko w uzasadnionych przypadkach (du┼╝e ryzyko porodu przedwczesnego), gdy┼╝ wyniki ostatnio przeprowadzonych bada┼ä wykaza┼éy, ┼╝e leki te mog─ů spowodowa─ç u noworodka takie powik┼éania, jak martwicze zapalenie jelit czy konieczno┼Ť─ç leczenia tlenem, nie przynosz─ůc korzy┼Ťci w leczeniu ZPP lub p─Ökni─Öcia b┼éon p┼éodowych.

Post─Öpowanie w przypadku noworodk├│w matek, u kt├│rych zastosowano ┼Ťr├│dporodow─ů chemioprofilaktyk─Ö zaka┼╝enia GBS

U noworodk├│w matek, u kt├│rych zastosowano leczenie antybiotykami z powodu podejrzenia zapalenia b┼éon p┼éodowych, nale┼╝y przeprowadzi─ç pe┼éne post─Öpowanie diagnostyczne i wdro┼╝y─ç terapi─Ö empiryczn─ů (w oczekiwaniu na wyniki posiewu), niezale┼╝nie od stanu klinicznego w chwili porodu, czasu trwania antybiotykoterapii u matki przed porodem oraz wieku ci─ů┼╝owego. Nale┼╝y stosowa─ç antybiotyki aktywne wobec GBS oraz innych drobnoustroj├│w, kt├│re mog─ů by─ç przyczyn─ů posocznicy (np. ampicylin─Ö i gentamycyn─Ö).

W przypadku objaw├│w sugeruj─ůcych posocznic─Ö u noworodka powinno si─Ö przeprowadzi─ç pe┼éne post─Öpowanie diagnostyczne, w tym tak┼╝e wykona─ç nak┼éucie l─Öd┼║wiowe. U 15% noworodk├│w z zapaleniem opon m├│zgowo-rdzeniowych wynik posiewu z krwi mo┼╝e by─ç ujemny, a post─Öpowanie w przypadku nieprawid┼éowego i prawid┼éowego wyniku badania p┼éynu m├│zgowo-rdzeniowego jest odmienne.

Opr├│cz penicyliny lub ampicyliny mo┼╝na rozwa┼╝y─ç profilaktyczne stosowanie cefazoliny co najmniej 4 godziny przed porodem.

Bior─ůc pod uwag─Ö skuteczno┼Ť─ç profilaktycznego stosowania antybiotyk├│w w czasie porodu w zapobieganiu wczesnej posocznicy wywo┼éywanej przez GBS oraz fakt, ┼╝e w wi─Ökszo┼Ťci (>90%) przypadk├│w choroba rozwija si─Ö w ci─ůgu pierwszych 24 godzin, dopuszcza si─Ö wczesne (24 godziny po porodzie) wypisanie noworodka z oddzia┼éu, gdy spe┼énione s─ů nast─Öpuj─ůce kryteria: dobry og├│lny stan zdrowia dziecka, wiek ci─ů┼╝owy >38 tygodni, zastosowanie chemioprofilaktyki co najmniej 4 godziny przed porodem, przeprowadzenie edukacji matki odno┼Ťnie do wyst─ůpienia objaw├│w sugeruj─ůcych posocznic─Ö oraz mo┼╝liwo┼Ť─ç natychmiastowej konsultacji z lekarzem i transportu do szpitala.

Zalecenia

Lekarze po┼éo┼╝nicy oraz personel pracowni mikrobiologicznych i oddzia┼é├│w po┼éo┼╝niczych powinni wprowadzi─ç zasady zapobiegania zaka┼╝eniom GBS oparte na prenatalnych badaniach przesiewowych. Nie nale┼╝y stosowa─ç, jako alternatywnego post─Öpowania, metody wyszukiwania os├│b z grup ryzyka. Wyj─ůtek stanowi brak wynik├│w przesiewowego badania mikrobiologicznego w czasie porodu . U wszystkich ci─Ö┼╝arnych kobiet w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y nale┼╝y przeprowadzi─ç przesiewowe badanie mikrobiologiczne pochwy i odbytnicy . U nosicielek GBS w czasie porodu lub po p─Ökni─Öciu b┼éon p┼éodowych nale┼╝y zastosowa─ç profilaktycznie antybiotyki . Fakt kolonizacji GBS u kobiet w poprzedniej ci─ů┼╝y nie stanowi wskazania do profilaktycznego podawania antybiotyk├│w; jest nim wy┼é─ůcznie wynik aktualnego badania przesiewowego.

Stwierdzenie GBS w moczu ci─Ö┼╝arnej, bez wzgl─Ödu na miano (np. 103), jest wskazaniem do ┼Ťr├│dporodowej antybiotykoterapii, poniewa┼╝ u kobiet tych nast─Öpuje zwykle masywna kolonizacja GBS, co zwi─Öksza ryzyko rozwoju wczesnej posocznicy u noworodka . W przypadku kobiet, u kt├│rych stwierdzono GBS w moczu, nie ma konieczno┼Ťci przeprowadzania przesiewowego badania mikrobiologicznego w 35.-37. tygodniu ci─ů┼╝y. Zar├│wno w razie objawowego, jak i bezobjawowego zaka┼╝enia GBS dr├│g moczowych u ci─Ö┼╝arnych leczenie nale┼╝y prowadzi─ç zgodnie z obowi─ůzuj─ůcymi standardami terapeutycznymi dotycz─ůcymi zaka┼╝e┼ä dr├│g moczowych u kobiet w ci─ů┼╝y. Je┼Ťli u wcze┼Ťniej urodzonego dziecka rozwin─Ö┼éa si─Ö posocznica wywo┼éana przez GBS, nale┼╝y zastosowa─ç profilaktycznie antybiotyki w czasie porodu; nie ma natomiast wskaza┼ä do przeprowadzenia u ci─Ö┼╝arnej przesiewowego badania mikrobiologicznego .

Brak wyniku posiewu w chwili rozpocz─Öcia si─Ö porodu stanowi wskazanie do wdro┼╝enia chemioprofilaktyki, je┼Ťli wyst─Öpuje jeden (lub wi─Öcej) z nast─Öpuj─ůcych czynnik├│w ryzyka: czas trwania ci─ů┼╝y <37 tygodni, czas od odp┼éyni─Öcia p┼éynu owodniowego >=18 godzin lub temperatura cia┼éa >=38,0┬░C . Nie ma wskaza┼ä do profilaktycznej antybiotyko- terapii w przypadku stwierdzenia czynnik├│w ryzyka, je┼╝eli wynik badania mikrobiologicznego jest ujemny (posiew z pochwy i odbytnicy), a badanie wykonano <5 tygodni przed porodem. U kobiet z ZPP (<37. tyg. ci─ů┼╝y) nale┼╝y oceni─ç, czy wskazana jest profilaktyka ┼Ťr├│dporodowa posocznicy wywo┼éanej przez GBS.

Lekarz powinien poinformowa─ç ci─Ö┼╝arn─ů kobiet─Ö o wyniku badania oraz zalecanych interwencjach. Je┼Ťli nie stwierdzono zaka┼╝enia uk┼éadu moczowego GBS, przed rozpocz─Öciem si─Ö porodu nie nale┼╝y stosowa─ç profilaktycznie antybiotyk├│w, poniewa┼╝ przedwczesna interwencja nie eliminuje nosicielstwa GBS u ci─Ö┼╝arnych kobiet ani nie zapobiega posocznicy u noworodk├│w, a mo┼╝e spowodowa─ç niekorzystne nast─Öpstwa .

Obecno┼Ť─ç GBS u kobiet, u kt├│rych planuje si─Ö CC przed p─Ökni─Öciem b┼éon p┼éodowych i pocz─ůtkiem porodu, wi─ů┼╝e si─Ö z ma┼éym ryzykiem rozwoju wczesnej posocznicy noworodk├│w. W takich przypadkach nie ma wskaza┼ä do profilaktycznego stosowania antybiotyk├│w .

U kobiet bez nadwra┼╝liwo┼Ťci na penicylin─Ö ┼Ťr├│dporodow─ů chemioprofilaktyk─Ö przeprowadza si─Ö nast─Öpuj─ůco : penicylina G - 5 mln j. i.v. (dawka pocz─ůtkowa), a nast─Öpnie 2,5 mln j. i.v. co 4 godziny a┼╝ do porodu dziecka (AII). Penicylina jest antybiotykiem z wyboru ze wzgl─Ödu na w─ůski zakres dzia┼éania. Alternatywn─ů metod─Ö stanowi stosowanie ampicyliny - 2 g i.v. (dawka pocz─ůtkowa), a nast─Öpnie 1 g i.v. co 4 godziny a┼╝ do porodu dziecka .

Rozwa┼╝aj─ůc sposoby profilaktyki u kobiet z nadwra┼╝liwo┼Ťci─ů na penicylin─Ö, nale┼╝y wzi─ů─ç pod uwag─Ö zwi─Ökszaj─ůc─ů si─Ö oporno┼Ť─ç izolat├│w GBS na klindamycyn─Ö i erytromycyn─Ö . W okresie prenatalnym trzeba ustali─ç, czy nadwra┼╝liwo┼Ť─ç na penicylin─Ö wi─ů┼╝e si─Ö z du┼╝ym ryzykiem reakcji anafilaktycznej, tzn. czy wyst─Öpowa┼éy epizody nadwra┼╝liwo┼Ťci typu wczesnego na penicylin─Ö (np. wstrz─ůs anafilaktyczny, obrz─Ök Quinckego, pokrzywka) lub epizody astmy albo innych zaburze┼ä, kt├│re nasilaj─ů reakcj─Ö anafilaktyczn─ů. U kobiet, u kt├│rych nie stwierdza si─Ö zwi─Ökszonego ryzyka anafilaksji, nale┼╝y stosowa─ç cefazolin─Ö - pocz─ůtkowo w dawce 2 g i.v., a nast─Öpnie 1 g i.v. co 8 godzin a┼╝ do urodzenia si─Ö dziecka (BIII). W przypadku du┼╝ego ryzyka anafilaksji nale┼╝y przeprowadzi─ç testy wra┼╝liwo┼Ťci (je┼Ťli s─ů dost─Öpne) na klindamycyn─Ö i erytromycyn─Ö izolat├│w GBS wykrytych w badaniu prenatalnym. Je┼Ťli stwierdzi si─Ö wra┼╝liwo┼Ť─ç GBS na wymienione antybiotyki, stosuje si─Ö klindamycyn─Ö w dawce 900 mg i.v. co 8 godzin do ko┼äca porodu lub erytromycyn─Ö w dawce 500 mg i.v. co 6 godzin a┼╝ do porodu dziecka. Je┼Ťli w przypadku kobiet z reakcj─ů nadwra┼╝liwo┼Ťci typu wczesnego na penicylin─Ö testy wra┼╝liwo┼Ťci s─ů niedost─Öpne, wyniki bada┼ä pozostaj─ů nieznane albo izolaty okaza┼éy si─Ö oporne na klindamycyn─Ö i erytromycyn─Ö, stosuje si─Ö wankomycyn─Ö w dawce 1 g i.v. co 12 godzin do ko┼äca porodu . Nie zaleca si─Ö profilaktycznego stosowania antybiotyk├│w u noworodk├│w matek poddanych ┼Ťr├│dporodowej chemioprofilaktyce zaka┼╝enia GBS; wskazaniem do takiego leczenia jest natomiast podejrzenie posocznicy u noworodka.

<< wstecz   dalej >>

Powy┼╝szy artyku┼é przeznaczony jest do cel├│w dydaktycznych i jest kompilacj─ů wiedzy zgromadzonej podczas wieloletniego do┼Ťwiadczenia, cytat├│w z artyku┼é├│w umieszczonych na innych stronach internetowych, w periodykach drukowanych oraz na wyk┼éadach i prezentacjach wyg┼éaszanych na konferencjach medycznych. Jednocze┼Ťnie zaznaczam, ┼╝e nie roszcz─Ö sobie praw autoskich do powy┼╝szego artyku┼éu.

T─ů stron─Ö odwiedzi┼éo ju┼╝
7467891 os├│b